Themasessie zoet-zout

De eerste themasessie van de Kenniscommunity Zuidwestelijke Delta ging over de zoet-zout verdeling in grondwater en de verzilting van oppervlaktewater.

Alle nieuwsberichten

Modellenbureau Zeeland draait op volle toeren

Zeeuwse modellen zijn wereldwijd zeer in trek, bleek tijdens de bijeenkomst van de Kenniscommunity Zuidwestelijke Delta woensdag 10 november. Toch gaat het in dit geval niet om de ideale heupmaten maar om het zoutgehalte in bodem of oppervlaktewater. Om dat te meten beschikken onderzoekers over een trits aan methodes. Daarvan is een groot deel in Zeeland ontwikkeld en wordt nu ook gebruikt in andere delen van de wereld.

,,Interessant’’, zegt Jouke Heringa, senior onderzoeker Aquacultuur Delta Areas bij HZ University of Applied Sciences en een van de ruim zeventig deelnemers aan de virtuele bijeenkomst. ,,In de zuidwestelijke Delta, met name in Zeeland, is veel geïnvesteerd in de ontwikkeling van technieken en modellen voor zoet-zout analyses van het grondwater. We beschikken over veel kennis, omdat we een langjarige relatie aangaan met projecten. Deze kennis en hulpmiddelen gebruikt Deltares nu bij onderzoek in andere werelddelen.’’

De eerste themasessie van de Kenniscommunity Zuidwestelijke Delta ging over de zoet-zout verdeling in grondwater en de verzilting van oppervlaktewater. Er werden twee presentaties gegeven waarbij verschillende modellen werden getoond. Deskundigen wisselden vervolgens met elkaar hun ervaringen uit over mogelijkheden en onmogelijkheden van modellen, in hoeverre  die bijdragen aan kennis en hoe de resultaten moeten worden geïnterpreteerd.

Bij het uitwisselen van methodes kwam een stelling naar voren die wordt toegeschreven aan statisticus George Box: ‘Alle modellen zijn in principe fout, sommige zijn bruikbaar’. ,,Een model is altijd een eenvoudige weergave van de werkelijkheid’’, zegt Jouke. ,,Niet alle gegevens zitten erin dus je moet wel kritisch omgaan met de resultaten. Neem de zeespiegelstijging. Wat kunnen we daarvan verwachten? Nog steeds wordt uitgegaan van verzilting door extra kweldruk van alle binnendijks gelegen gronden als gevolg van de zeespiegelstijging. Dat is een klein misverstand. De verzilting beperkt zich tot een geringe zone die ligt aan de kant van de zee. Dus na pakweg vijf kilometer landinwaarts zie je daar geen effecten meer van. De modeluitkomsten die ik daarvan bij deze bijeenkomst zag, bevestigen voor mij dat beeld.’’

Ook kwam naar voren dat er in sommige gevallen meer behoefte is aan real life data. ,,Onderzoekers beïnvloeden soms de werkelijkheid’’, zegt Jouke. ,,Na het publiceren van een kaart met zoetwaterbellen in Zeeuws-Vlaanderen zijn grondwateronttrekkingen door landbouwers enorm toegenomen. Hoeveel zoetwater daar nu daadwerkelijk aan de grond onttrokken wordt, weten we niet. Veel oppompen kan leiden tot verzilting. De conclusie is: we weten veel, maar beschikken lang niet over alle data.’’

Dit soort kennisuitwisselingen zijn enorm nuttig volgens de senior onderzoeker. ,,We weten van elkaar wat we onderzoeken en waar we info kunnen vinden. We voorkomen dat we dubbel werk doen en we komen erachter wat we nog meer gegevens/kennis nodig hebben.’’

De Kenniscommunity Zuidwestelijke Delta is een informele samenwerking tussen Rijkswaterstaat, Staatsbosbeheer, Zeeuwse Milieufederatie, Wageningen Marine Research, Deltares, HZ University of Applied Science en NIOZ. Delta Platform faciliteert deze bijeenkomsten. Doel is om de systeemkennis van de Zuidwestelijke Delta efficiënter en effectiever te borgen, toegankelijk te maken, te onderhouden en te ontwikkelen. Themasessies worden een keer per kwartaal georganiseerd en zijn een middel om dat doel te bereiken.

Kennis liaison

Jouke Heringa